Woordenlijst

De top is niet vlak. De randen zijn naar binnen gebogen.

Het Karpatengebied is een uitgestrekte regio in Centraal- en Oost-Europa die wordt gedomineerd door de Karpaten, een bergketen van ongeveer 1500 kilometer lang. Deze keten loopt door landen als Slowakije, Polen, Oekraïne, Roemenië, Servië en Tsjechië, waarbij Roemenië het grootste deel van het gebergte herbergt.

De kiempore is een cruciale, verdunde opening of plek in de celwand van een spore (bijvoorbeeld van een schimmel) of een pollenkorrel (stuifmeel), die dient als de uitgang en het startpunt voor het kiemproces, waardoor de nieuwe levensvorm (een hyfe bij schimmels of een stuifmeelbuis bij planten) naar buiten kan groeien.

Kleptoparasitisme is een gedrag waarbij een dier voedsel steelt dat door een ander is gevangen of verzameld. Het bespaart energie omdat het zelf niet hoeft te jagen of verzamelen. Bij de gewone schorpioenvlieg betekent dit dat zij insecten uit spinnenwebben haalt en zelf opeet.

De kostgangerboleet (Pseudoboletus parasiticus) is een paddenstoel die als parasiet leeft op de aardappelbovist.

Bron: Kostgangerboleet. (2022, oktober 2). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 10:27, november 30, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Kostgangerboleet&oldid=63062741.

Het laagveendistrict is een floradistrict zoals dat door Nederlandse floristen wordt gehanteerd.

Dit district omvat de laagveengebieden (waaronder veenweidegebieden) zoals die te vinden zijn met name in de provincie Zuid-Holland en het aansluitende delen van Noord-Holland en Utrecht. Ook het westelijk deel van Overijssel en het zuidwestelijk deel van Friesland wordt tot dit district gerekend, evenals een smalle rand ten noorden van het Drents district.

Kenmerkend voor dit district zijn tal van water- en oeverplanten.

Een lip of labellum is in de plantenmorfologie een opvallend deel van de bloem dat dient om insecten aan te trekken en als landingsplaats voor die insecten om de bestuiving mogelijk te maken.

De lip is een omgevormd kroonblad (petaal) dat duidelijk verschilt van de andere kroonbladen door de grootte, vorm, structuur, kleur en/of tekening.

1. Lip (labellum)
2. Binnenste bloemdekbladen (petalen)
3. Buitenste bloemdekbladen (sepalen)

Een lip komt voor bij verschillende plantenfamilies zoals de orchideeën, de lipbloemenfamilie, de gemberfamilie, de Corsiaceae en de Cannaceae.

Bron: Lip (bloem). (2020, oktober 8). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 08:07, oktober 8, 2020 van https://nl.wikipedia.org/wiki/Lip_(bloem)

De Labiale palp een geleed tast- en/of grijporgaan aan het prementum van de larve. Het dient bij de larve om het voedsel te grijpen en de kaken in te manoeuvreren en heeft bij andere insecten een zuiver tastzintuiglijke functie. Labiale komt van labium (latijn) wat lip betekent. Palp komt van palpus (latijn)wat handpalm betekent.

Bron: Vlinderstichting https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst

De legschede is een onderdeel van het legapparaat die gebruikt wordt voor het afzetten van de bevruchtte eitjes. De legschedes zijn ook weer per soort goed -, boren in modder of plantenweefsel, of minder goed ontwikkeld. De ontwikkeling/ toerusting is afhankelijk van het gebruik waarbij de legschede functioneert als een soort trechter die de eitjes zeer nauwkeurig afzet.

Bron: https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst/

Lignine is een complexe, houtachtige stof in de celwanden van planten die zorgt voor stevigheid, waterafstoting en bescherming. Het komt vooral voor in hout en bast en speelt een sleutelrol bij de vorming van vezelig weefsel. Het is onverteerbaar voor mensen en behoort tot de onoplosbare voedingsvezels.

Bron: Centrum Voor Natuur- en milieueducatie vzw

Lipiden of lipoïden zijn vetten en vetachtige stoffen die in de biochemie een belangrijke rol spelen. Er is geen algemeen aanvaarde definitie, maar meestal beschouwt men lipiden als vetachtige stoffen die onoplosbaar zijn in water, maar wel oplosbaar in alcohol. Het gaat vaak om op basis van vetzuren door het lichaam gemaakte stoffen of stoffen die in het lichaam een vergelijkbare functie hebben.

Bron: Lipide. (2022, juli 20). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 10:18, mei 3, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Lipide&oldid=62474691.

De Macaronesische eilanden zijn een groep van vier vulkanische archipels in de noordelijke Atlantische Oceaan, gelegen voor de kust van Afrika en Europa. De archipels zijn: de Azoren, Madeira (inclusief de onbewoonde Ilhas Selvagens), de Canarische Eilanden en Kaapverdië.

De mandibels dienen voor het kauwen en vermalen van het voedsel en soms ook voor het vervoeren van objecten. Bij roofsoorten worden hiermee ook prooien gevangen.

Bron: Mandibel (geleedpotigen). (2021, oktober 7). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 12:00, oktober 16, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mandibel_(geleedpotigen)&oldid=60070995.

Maquis is een biotoop met een mediterrane, sclerofylle vegetatie van struiken. Deze struwelen komen voor op Corsica en Sardinië, maar worden ook om de Middellandse Zee op het vasteland veelvuldig aangetroffen.

De ook internationaal veel gebruikte, Italiaanse variant op de naam luidt macchia. Dit woord is afgeleid van Latijn macula, wat vlek betekent, hetgeen verwijst naar de 'vlekkige' aanblik die een landschap met maquis biedt.

Maquis groeit vooral in een stenige, droge omgeving. Ook op Nieuw-Caledonië komt een vegetatievorm voor die als "maquis" wordt aangeduid.

Bron: Maquis (vegetatievorm). (2025, februari 14). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 14:57, juli 14, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Maquis_(vegetatievorm)&oldid=68899167.

Het maritiem district volgens de Nederlandse classificatie is een floradistrict dat zich beperkt tot sterk door de zee beïnvloede gebieden als zeerepen, kruinen van zeedijken en -dammen, stranden, zandplaten, slikken en dergelijke.

Het district omvat de kusten van de Hollandse duinen en de Waddeneilanden, de kusten van de Zeeuwse en Zuid-Hollandse delta, inclusief de afgedamde wateren, de kusten van de Waddenzee en van de voormalige Lauwerszee.

De IJsselmeerkusten worden niet tot het maritiem district gerekend.

De typerende plantengroei in dit district omvat vooral zoutplanten.

Bron: Maritiem district (Nederland). (2017, april 16). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 15:19, december 1, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Maritiem_district_(Nederland)&oldid=48973440.

Voor planten heeft mesofiel de betekenis dat zij op matig vochtige plekken goed groeien (bijvoorbeeld in mesofiel hooiland).

Bron: Mesofiel. (2024, september 23). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:42, juli 28, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mesofiel&oldid=68156309.

De mesothorax is het middelste deel van het borststuk (thorax) van een insect. Het is gelegen voor de metathorax en achter de prothorax. De mesothorax draagt het tweede potenpaar aan de onderzijde en het eerste paar vleugels (de voorvleugels) aan de bovenzijde. 

Het gedeelte van het exoskelet, gelegen aan de rugzijde van de mesothorax heet het mesonotum (dorsaal) en aan de buikzijde heet het mesosternum (ventraal).

Bron: Mesothorax. (2020, maart 28). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 09:59, augustus 4, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mesothorax&oldid=55942412.

Een mesotroof (matig voedselrijk) ecosysteem of substraat bevat matig veel minerale voedingsstoffen. Het is de situatie die ligt tussen oligotroof (voedselarm) en eutroof (voedselrijk).

Bron: Mesotroof. (2021, augustus 23). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 20:05, april 24, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mesotroof&oldid=59769751.

De Microsporidia of Microspora vormen een stam van eencellige parasieten, nauw verwant aan schimmels. Er bestaan waarschijnlijk meer dan een miljoen soorten, waarvan er ongeveer 1500 zijn beschreven. Microsporidia leven als parasieten op dieren, voornamelijk insecten. Ongeveer een tiende van alle soorten infecteert gewervelden, waaronder mensen. Sommige soorten worden gebruikt om insectenplagen tegen te gaan.

Bron: Microsporidia. (2024, januari 18). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 17:38, januari 8, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Microsporidia&oldid=66857419.

Mimicry is een biologisch verschijnsel waarbij een organisme sterk lijkt op een ander organisme of object, en daar evolutionair voordeel uit haalt. Het draait om misleiding: de gelijkenis zorgt ervoor dat roofdieren, prooien of andere dieren het organisme verkeerd inschatten.

Bladmineerder is de naam voor soorten insecten waarvan de larven het mesofyl van bladeren eten. De gangen kunnen wit of gelig tot bruin van kleur zijn, en de patronen divers van vorm, van een vlek tot een ingewikkeld gangenstelsel. Vanwege de gelijkenis met mijnen van delfstoffen worden de gangen mijnen genoemd, waar de bladmineerder zijn naam aan te danken heeft. 

Bron: Bladmineerder. (2021, november 7). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 02:48, mei 7, 202 vanhttps://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Bladmineerder&oldid=60300044.

Een mitochondrion of mitochondrium (meervoud mitochondriën of mitochondria) is een door twee membranen omsloten celorganel dat, middels het metabole proces van de celademhaling, fungeert als energieomzetter in de eukaryote cel. Een mitochondrion heeft een diameter van ongeveer 1 micrometer. Cellen met een relatief grote energiebehoefte, bijvoorbeeld spiercellen, hebben een relatief groot aantal mitochondriën in hun cytoplasma.

Bron: Mitochondrion. (2021, januari 30). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 04:11, mei 01, 2021 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mitochondrion&oldid=58197354.

Elke schimmel moet generatieve hyfen bevatten. Een schimmel die alleen dit type bevat, evenals vlezige paddenstoelen zoals agarics, wordt monomitisch genoemd.

Bron: Schimmeldraad. (2023, oktober 18). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:37, november 14, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Schimmeldraad&oldid=66162744.

Een mozaïeklandschap is een landschap dat wordt gekenmerkt door een kleinschalige en gevarieerde afwisseling van verschillende landschapselementen. Het is als een lappendeken van verschillende biotopen die naast elkaar bestaan, zoals kleine bosjes, open graslanden, akkers, heideveldjes, struwelen en waterpartijen. Deze diversiteit is cruciaal voor de biodiversiteit, omdat het een rijkdom aan habitats, voedselbronnen en schuilplaatsen biedt voor een breed scala aan planten en dieren, waaronder insecten en vogels.

Mutualisme is in de ecologie en fysiologie een interactie tussen twee levensvormen (twee symbionten) waarbij beide voordeel hebben van die interactie.

Bron: Mutualisme. (2022, oktober 19). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 17:27, mei 4, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mutualisme&oldid=63153492.

Mycorrhiza is een symbiotische samenwerking tussen schimmels en plantenwortels, waarbij beide partners voordeel hebben. De schimmels breiden het wortelnetwerk uit met hun draden, waardoor de plant beter water en voedingsstoffen (zoals fosfor en stikstof) kan opnemen, terwijl de plant de schimmel suikers levert voor zijn groei. Deze relatie maakt planten sterker, weerbaarder tegen ziekten en droogte, en helpt de bodemstructuur te verbeteren.

Mycorrhiza is een samenlevingsvorm van schimmels en planten via de wortels. Bijna alle planten werken ondergronds samen met schimmels. Deze absorberen bijvoorbeeld mineralen uit de bodem die ze vervolgens afstaan aan een plant, in ruil daarvoor krijgen ze suikers terug voor hun eigen voeding.

Bron: Mycorrhiza. (2023, september 17). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 18:23, november 30, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mycorrhiza&oldid=65984843.

Myiasis of huidmadenziekte is een aandoening die wordt veroorzaakt door de larven van een aantal soorten uit de orde van de tweevleugeligen, vooral vliegen, maar ook enkele muggen. Het bekendst zijn de vertegenwoordigers van de familie horzels, maar ook bij andere vliegenfamilies komen larven voor die leven in het vlees van levende dieren (en dus ook mensen).

Bron:  Myiasis. (2021, november 30). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 20:20, november 30, 2021 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Myiasis&oldid=60445506.

Mymaridae vormen een familie van insecten die behoren tot de orde van de vliesvleugeligen (Hymenoptera).

Bron: Mymaridae. (2022, oktober 13). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 12:09, oktober 25, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Mymaridae&oldid=63122407.

Het Nearctisch gebied is in de biogeografie het gebied dat het grootste deel van Noord-Amerika omvat: Canada, de Verenigde Staten en noordelijk Mexico. Het zuiden van Florida wordt vaak tot het Neotropisch gebied gerekend. Het Nearctisch gebied en Palearctisch gebied vormen samen het Holarctisch gebied.

Bron: Nearctisch gebied. (2024, augustus 20). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 17:25, januari 14, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Nearctisch_gebied&oldid=67995028.

Parasitair organisme dat overgaat tot het afbreken van organisch materiaal nadat de gastheer is gestorven.

De nodaallijn is een lijn die de nodi (zie nodus) op de proct, van een jufferlarve, met elkaar verbindt.

Bron: Vlinderstichting, 2022 https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst. Geraadpleegd 23 december 2022

Meervoud: nodi. Een nodus is een knooppunt aan de buitenrand, ongeveer halverwege, van het achterlijfaanhangsel (proct) bij een jufferlarve.

Bron: Vlinderstichting, 2022 https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst, Geraadpleegd 23 december 2022

In de zoölogische nomenclatuur wordt met de nominale ondersoort of nominaatvorm van een soort de ondersoort bedoeld waartoe het type van de naam van de soort behoort. Voor de nominale ondersoort geldt dat de ondersoortnaam dezelfde spelling heeft als de soortnaam.

De nominale ondersoort van Papilio demodocus heeft als naam een trinomen: Papilio demodocus demodocus.

Bron: Nominale ondersoort. (2019, juli 25). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 10:34, oktober 30, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Nominale_ondersoort&oldid=54267471.

Het noordelijk kleidistrict is een floradistrict zoals door Nederlandse floristen gehanteerd.

Dit district omvat de zeekleigebieden van de provincies Groningen, Friesland, de Kop van Noord-Holland en West-Friesland. In deze gebieden is geen veenvorming opgetreden: Het zijn inpolderingen van met name de Waddenzee.

Het noordelijk kleidistrict is soortenarm. Wel zijn er veel landgoederen waar stinsenplanten groeien.

Bron: Noordelijk kleidistrict. (2017, april 19). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 18:21, november 30, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Noordelijk_kleidistrict&oldid=48988937.

Het noordpoolgebied (ook wel de arctis of Arctica genoemd) is het gebied rond de Noordpool van de Aarde. Het gebied omvat, afhankelijk van de gebruikte definitie, stukken van Rusland, de Verenigde Staten, Canada, Groenland, Noorwegen, Zweden, Finland, IJsland en de Noordelijke IJszee. De Arctis wordt doorgaans gedefinieerd als het gebied ten noorden van de noordpoolcirkel.

Bron: Poolgebied. (2024, november 25). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:43, april 16, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Poolgebied&oldid=68432179.

Achterhoofd, bij de larven zijn het de platen achter de ogen. Bij libellen het dorsale (rug(boven)) deel van de achterkant van de kop tussen de ogen.

Bron: https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst

Een ocellus, mv: ocelli (of bijoog of puntoog) is een enkelvoudig oog dat bij talrijke diergroepen voorkomt. De naam is Latijn voor oogje. Insecten hebben in het basisplan van hun anatomie drie ocelli op het voorhoofd, naast de samengestelde ogen (facetogen) waarmee de meeste soorten hun omgeving kunnen waarnemen.

Hoewel ze licht en donker kunnen onderscheiden zijn ze qua beeldvorming optisch inferieur aan de samengestelde ogen. De functie van ocelli is in veel gevallen niet goed begrepen. De ocelli kunnen bij veel insecten ook ontbreken. Ook insectenlarven hebben soms ocelli.

Bron: Ocellus. (2024, februari 16). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 15:35, december 23, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Ocellus&oldid=67042529.

Oligofaag betekent dat een organisme zich voedt met een beperkt aantal soorten voedsel, meestal binnen één plantenfamilie of geslacht. Het is dus niet strikt gespecialiseerd zoals een monofaag (één soort), maar ook niet zo breed als een polyfaag (veel verschillende soorten). Oligofage dieren, zoals sommige insecten, kiezen hun voedsel uit een kleine groep nauw verwante planten, wat vaak samenhangt met hun evolutie en aanpassing aan bepaalde chemische stoffen in die planten.

In de ecologie bedoelt men met oligotrofie of voedselarmoede dat er binnen een ecosysteem, maar (zeer) weinig beschikbare minerale voedingsstoffen aanwezig zijn; de trofiegraad van het desbetreffende milieu is dan laag. Organismen die vooral leven in oligotrofe ecosystemen worden oligotrafent genoemd. Vaak is er een grotere biodiversiteit aan plantensoorten en daardoor ook aan dieren.

Bron: Oligotrofie. (2024, februari 28). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 18:24, november 1, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Oligotrofie&oldid=67116856.

Oogstmijten, ook wel bekend als herfstmijten of chiggers, zijn kleine spinachtigen die vooral in de nazomer en herfst voor overlast kunnen zorgen. Hoewel de volwassen mijten onschadelijk zijn en zich voeden met plantenmateriaal en insecten in de grond, zijn het de larven die voor problemen zorgen.

Het Oriëntaals of Indomaleisisch gebied is in de biogeografie het gebied dat Zuid- en Zuidoost-Azië, de Grote Soenda-eilanden en de Filipijnen omvat.

De grenzen met het Palearctisch gebied zijn soms niet geheel duidelijk; delen van Afghanistan en China worden soms tot het ene, soms tot het andere gebied gerekend. De Himalaya vormt het overgangsgebied tussen de twee biogeografische zones. Het is ook onduidelijk of Wallacea, het gebied van Celebes en de Kleine Soenda-eilanden, bij het Oriëntaalse of Australaziatische gebied hoort.

Bron: Oriëntaals gebied. (2024, augustus 20). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:42, april 16, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Ori%C3%ABntaals_gebied&oldid=67995029.

Het osmeterium, ook wel osmaterium genoemd, is een defensief orgaan bij de larven van soorten uit de vlinderfamilie der pages. Het orgaan bevindt zich in de prothorax en kan buiten het lichaam worden gebracht als de larve zich bedreigd voelt. Buiten het lichaam ziet het orgaan eruit als een gespleten tong en kan, in combinatie met op ogen lijkende vlekken op zijn lichaam, gebruikt worden om kleine vogels en reptielen af te schrikken door zich voor te doen als de kop van een slang. De larve kan het uitgestoken osmeterium ook gebruiken om een sterke, vieze geur af te scheiden die mieren, spinnen en sprinkhanen kan verjagen.

Bron: Osmeterium. (2016, april 1). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 09:33, juli 25, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Osmeterium&oldid=46439050.

Het osmeterium (van het Griekse osmè, stank) is een defensief orgaan bij de larven van soorten uit de vlinderfamilie van de pages. Het orgaan bevindt zich in de prothorax en kan buiten het lichaam worden gebracht als de larve zich bedreigd voelt. Buiten het lichaam ziet het orgaan eruit als een gespleten tong en kan, in combinatie met op ogen lijkende vlekken op zijn lichaam, gebruikt worden om kleine vogels en reptielen af te schrikken door zich voor te doen als de kop van een slang. De larve kan het uitgestoken osmeterium ook gebruiken om een sterke, vieze geur af te scheiden die mieren, spinnen en sprinkhanen kan verjagen.

Bron: Osmeterium. (2016, april 1). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 14:26, juni 29, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Osmeterium&oldid=46439050.

Een ovipositor, ook wel legboor of legbuis genoemd, is een eierleggend orgaan van een insect.

Letterlijk betekent het eierplaatser. Het is een holle buis, die bij veel soorten een beetje (langpootmug) en soms voor een groot deel (sprinkhaan) ingetrokken kan worden. Over het algemeen hebben alleen sommige vliegen en wantsen een ovipositor, en uiteraard alleen vrouwelijke exemplaren. Vaak wordt de legbuis door de leek aangezien voor angel, terwijl het eigenlijk eerder een geslachtsorgaan is. De functies voor een ovipositor zijn eigenlijk hetzelfde, de eieren moeten ergens 'diep' in gestopt worden. Toch verschilt het wat ermee gedaan wordt:

Bron: Ovipositor. (2024, juli 12). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:29, januari 20, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Ovipositor&oldid=67808450.

Het Palearctisch gebied of Palearctis is in de biogeografie de aaneengesloten landmassa, met de dicht bij de kust liggende eilanden, die grofweg geheel Europa, Noord-Afrika, het Midden-Oosten en Noord-, Centraal- en Oost-Azië omvat. Het strekt zich uit van west naar oost van Groot-Brittannië en Noord-Afrika tot aan Japan, en van noord naar zuid van Siberië en Scandinavië tot ongeveer de Sahara en de Himalaya. 

Bron: Palearctisch gebied. (2020, januari 15). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:18, mei 14, 2022 van  https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Palearctisch_gebied&oldid=55453096.

Een pappus is de omgevormde kelk van veel composieten en bestaat uit fijne haren, schubjes of borstels die boven op het vruchtje staan. Hij werkt als een zweef- of grijpmiddel en helpt de vrucht — vaak een achene — zich efficiënt door de wind of via dieren te verspreiden.

Parasitoïden zijn organismen die voor hun ontwikkeling op een gastheer moeten leven en die gastheer uiteindelijk doden. Het criterium dat een parasiet onderscheidt van een parasitoïde is dat de gastheer bij een parasitoïde uiteindelijk aan de interactie doodgaat en bij de parasiet niet.

Bron: Parasitoïde. (2023, januari 24). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 12:07, oktober 25, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Parasito%C3%AFde&oldid=63710695.

Een peridium is de beschermende laag om het sporendragende orgaan bij vele soorten schimmels. De schimmels die onder andere tot de Phallaceae (stinkzwammen), Lycoperdaceae (stuifzwammen), aardsterren, Hymenogastrales, Puccinia en Uromyces behoren vormen een peridium.

Bron: Peridium. (2023, augustus 24). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:33, november 21, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Peridium&oldid=65410386.

Een peristoom, mondrand of mondbeslag is de rand van een bekervormige structuur, zoals van een sporenkapsel van een mos, een rand van een mondopening bij een slakkenhuis of de rand van de beker van bekerplanten zoals Nepenthes spp..

Bron: Peristoom. (2023, februari 24). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:40, november 21, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Peristoom&oldid=63877243.

Petgaten of trekgaten komen voor in het veenlandschap, ze hebben daar vaak grote veenplassen gevormd. Deze plassen worden, voor zover niet drooggelegd, dikwijls beheerd als recreatie- of natuurgebied.

De gaten zijn ontstaan door het uitbaggeren van veen, de zogenaamde natte vervening. Dit uitbaggeren van veen, het trekken met de baggerbeugel, werd vanaf de 16e eeuw toegepast bij de winning van turf onder de grondwaterspiegel. Het uitgebaggerde veen werd op legakkers gedroogd waarna de turf kon worden gebruikt als brandstof. Veel grote plassen in veengebieden zijn ontstaan uit trekgaten doordat stormen de legakkers wegsloegen of doordat ook de legakkers werden weggebaggerd.

Bron: Petgat. (2018, juni 13). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 17:21, november 14, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Petgat&oldid=51785797.

Het voedende stadium van een slijmzwam, bestaande uit een grote, meercellige protoplasmamassa zonder celwand maar met vele kernen. Het beweegt amoeboïdaal over organisch materiaal (zoals rottend hout en bladeren), neemt voedingsstoffen op en kan zich tot enorme oppervlakken uitbreiden. Bij gunstige omstandigheden vormt het plasmodium een vruchtlichaam dat sporen produceert.

De Pleistocene disctricten bestaan uit het Subcentreuroop district, het Kempens district, het Vlaams district , het Gelders district en het Drents district.

Bron: Floradistrict. (2023, mei 23). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 18:23, november 16, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Floradistrict&oldid=64351176.

Polyandrie of veelmannerij is het hebben van meerdere mannetjes tegelijkertijd. Het is daardoor een vorm van polygamie.

Bron: Polyandrie. (2017, december 29). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 20:26, december 29, 2017 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Polyandrie&oldid=50629525.

Een organisme dat polyfaag is, voedt zich met een grote verscheidenheid aan voedselbronnen. In het geval van insecten betekent dit dat ze niet afhankelijk zijn van één specifieke plantensoort, maar zich kunnen voeden met meerdere soorten planten.

Polygaam (bloemen met zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtsorganen en bloemen met alleen mannelijke of alleen vrouwelijke geslachtsorganen).

Achterste buikplaat van het borststuk en een onderdeel van het metasternum.

Bron: https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst/

Proboscis betekent letterlijk verlengde neus, maar niet bij alle betreffende diersoorten is het de neus die is verlengd. Bij veel geleedpotigen gaat het om de monddelen. De proboscis dient meestal om beter bij het voedsel te komen of het efficiënter op te nemen en wordt wel slurf of zuigsnuit genoemd.

Bij de geleedpotigen is de proboscis altijd een zuigend orgaan, veel soorten steken het in een plant of dier dat als voedsel dient en zuigen de sappen op. Vlinders zijn hierop een uitzondering, ze kunnen met de tere proboscis niet penetreren, maar alleen vloeistoffen als nectar opzuigen. Ook het set zuigende monddelen van zeespinnen wordt proboscis genoemd.

De procten zijn achterlijfaanhangsels bij de larven. Deze verschillen sterk van vorm tussen de juffers en de echte libellen. Bij de juffers zijn de procten bladvormig en dooraderd, deze dienen voor de voortbeweging en functioneren ook als uitwendige kieuwen. Bij de echte libellen bestaan de procten uit verharde punten. De procten zijn onderverdeeld in twee paraprocten, de buitenste en één epiproct, de middelste.

Bron: Vlinderstichting, 2022 https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst. Geraadpleegd 23 december 2022

Wanneer een libelleneitje uitkomt verschijnt eerst de zogenaamde prolarve: een klein wormachtig diertje dat nog omgeven is door de eihuid. Een prolarve verplaatst zich met spartelende bewegingen naar de plek waar de larve moet opgroeien: bijvoorbeeld van de plant waarin het eitje is afgezet naar het open water, of van de oever naar het water. Bij eitjes die los in het water zijn afgezet is deze fase dus al direct bereikt. Eenmaal aangekomen op de plaats van bestemming vervelt de prolarve en verschijnt het jonge larfje, dat zich vrij kan bewegen, kan eten en kan groeien.

Bron: https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/levenscyclus3/

Het pronotum is bij insecten het rugschild van het eerste thoraxsegment, de prothorax. Het is bij veel insecten, zoals wantsen, kevers, kakkerlakken en oorwormen flink ontwikkeld en goed zichtbaar. Het wordt veelal ook als 'halsschild' aangeduid.

Bron: Pronotum. (2022, mei 31). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:00, december 20, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Pronotum&oldid=62159373.

Pterostigma is letterlijk vertaald, vleugelvlek, ook wordt wel gebruikt de term tipvlekje. Het vlekje bevindt zich direct achter de voorrandader tegen de uiteinden van de vleugels aan. Het vult één ruimte (cel) tussen de aders en is bij nagenoeg alle Libellen niet dooraderd. 

Wanneer het pterostigma wel is dooraderd dan spreekt men van pseudo-pterostigma. Dit laatste treft men aan bij de familie van de beekjuffers. Per soort kan het tipvlekje verschillen in grootte, afhankelijk van de grootte van de cel (ruimte tussen de aders) en kleur. Men vermoed dat de aders die het Pterostigma omsluiten wat poreus zijn en zo bloed en ander vocht in de tussenliggende ruimte lekt. Hier hopen dan bloedlichaampjes, pigmenten en andere bestanddelen zich op, waardoor het Pterostigma kleur en gewicht krijgt. Dit laatste heeft effect, meer stabiliteit, bij het vliegen. Zie Anatomie van de libel.

Bron: https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst

Veel lieveheersbeestjes, oliekevers, soldaatjes, steenvlieglarven en andere insecten gebruiken reflexbloedingen als afschrikmiddel. De dieren scheiden – in het geval van lieveheersbeestjes, uit klieren tussen het scheenbeen (onderbeen) en het dijbeen (femur) – roodachtige of geelbruine druppels hemolymfe af die giftig zijn of een onaangename geur en smaak hebben (zogenaamde defensieve secretie). Vaak heeft dit een direct afschrikkend effect op een potentiële aanvaller.

Het renodunaal district is een van de plantengeografische of floradistricten in Nederland. Het renodunaal district werd vroeger Duindistrict genoemd.

Het betreft hier het gebied van de kalkrijke Nederlandse duinen tussen Bergen (Noord-Holland) en Cadzand in Zeeland. Het ontstaan van het duingebied en de samenstelling van de flora hangen samen met veranderingen in de loop van de rivier de Rijn gedurende de eeuwen. Het floradistrict heet daarom tegenwoordig Rijn-Duindistrict of Renodunaal District.

Het district onderscheidt zich van het noordelijker gelegen Waddendistrict (het duingebied van de Waddeneilanden en de kop van Noord-Holland) door het kalkhoudende zand en het voorkomen van typische stroomdalplanten. In het Waddendistrict ontbreken deze plantensoorten en is het duinzand doorgaans zeer kalkarm.

Bron: Renodunaal district. (2023, augustus 19). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 18:02, november 16, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Renodunaal_district&oldid=65297535.

Een rhizoom is een ondergrondse, horizontaal groeiende stengel die nieuwe scheuten en wortels kan vormen. Het fungeert als een opslagplaats voor voedingsstoffen en zorgt ervoor dat een plant zich kan uitbreiden of herstellen wanneer bovengrondse delen beschadigd raken. Rhizomen maken vegetatieve vermeerdering mogelijk, waardoor planten zich vaak snel en efficiënt kunnen verspreiden.

Rostraal (Latijn: rostrum, neusspiegel) is bij dieren de plaatsaanduiding van een lichaamsonderdeel aan de voorzijde. Een lichaamsonderdeel ligt rostraal wanneer de plaats ervan op het hoofd aan de kant van de neus ligt.

Bron: Rostraal. (2019, april 6). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 15:09, december 23, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Rostraal&oldid=53564594.

Ruderaal terrein is een biotoop dat door menselijke activiteit, bijvoorbeeld gestort puin of stenen, is verstoord, en waarvan de bodem een grote hoeveelheid voedingsstoffen bevat, vooral stikstofverbindingen in de vorm van nitraten en ammoniumverbindingen.

Voorbeelden van ruderaal terrein zijn bouwterreinen, industrieterreinen, spoor- en wegbermen, slootkanten, braakliggende terreinen en plantsoenen.

Ruderale vegetatie of ruigte is de voor ruderaal terrein kenmerkende plantengroei, die vaak bestaat uit tweejarige, hoog opgroeiende kruidachtige planten: de ruderale soorten.

Bron: Ruderaal terrein. (2020, maart 10). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 16:09, mei 11, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Ruderaal_terrein&oldid=55821179.

Een saprobiont is een organisme dat leeft van dood organisch materiaal. Ze helpen om dood organisch materiaal af te breken. Ze spelen een belangrijke rol in de kringloop van de natuur.

Saprobionts zijn onder meer schimmels, bacteriën en protozoa. Ze produceren enzymen die dood organisch materiaal afbreken in kleinere moleculen, die ze vervolgens kunnen opnemen als voedsel.

Een saprofyt (van het Grieks: sapros = verrot en phuton = plant) is een plantaardig organisme of een schimmel die zijn celmateriaal opbouwt door het opnemen van organische stoffen uit dode andere organismen (heterotroof). Ze staan mee in voor de afbraak van dood hout, afgevallen bladeren en dode planten en dieren.

Bron: Saprofyt. (2019, december 22). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 12:13, december 22, 2019 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Saprofyt&oldid=55294596.

Levenswijze van schimmels die leven van dood organisch materiaal wat ze afbreken. Voorbeelden zijn bladeren, naaldenstrooisel, dode stengels, dood hout en mest.

Scabiosa is een geslacht uit de kamperfoeliefamilie (Caprifoliaceae). De soorten komen voor in de gematigde delen van Eurazië, in Macaronesië, Noord-Afrika tot in Eritrea en in zuidelijk Afrika.

Bron: Scabiosa. (2023, januari 15). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:25, mei 11, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Scabiosa&oldid=63649917.

Sclerofylle vegetatie is een vegetatietype dat wordt gekenmerkt door sclerofylle planten: planten met kleine, harde, groenblijvende bladeren, korte internodia (de afstand tussen bladeren langs de stengels en takken) en bladeren die parallel of schuin georiënteerd staan op het zonlicht. 

De bladeren hebben een dikke cuticula en de huidmondjes liggen verzonken aan het bladoppervlak zodat de verdamping van water wordt tegengegaan. Voorbeelden van sclerofylle planten zijn de olijfboom en de steeneik.

Bron: Sclerofylle vegetatie. (2023, maart 13). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 15:28, april 7, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Sclerofylle_vegetatie&oldid=63983653.

Een scherenkust is een kustgebied met ondiep en vaak brak water en talrijke, meestal kleine rotsachtige eilanden of scheren.

Scheren zijn rotsachtige eilanden geboetseerd door de gletsjers tijdens de ijstijden. Na het afsmelten van de ijskap zijn de kustgebieden gaan stijgen en kwamen de eilandjes boven het wateroppervlak. Dit verklaart hun gepolijste, afgeronde vorm. Scandinavië en Canada (Atlantische kust en Hudsonbaai) zijn de belangrijkste gebieden waar deze voorkomen.

Bron: Scherenkust. (2022, december 5). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 14:56, september 23, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Scherenkust&oldid=63394211.

De schijnkrans is een bloeiwijze die bestaat uit twee ineengedrongen gevorkte bijschermen en komt voor bij de lipbloemenfamilie (Labiatae of Lamiaceae).

De schijnkrans is een bloeiwijze die bestaat uit twee ineengedrongen gevorkte bijschermen en komt voor bij de lipbloemenfamilie (Labiatae of Lamiaceae).

Bron: https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=GNU_Free_Documentation_License&oldid=1027025766

Een kwelder (ook: gors, groeze/groes, schol of schor(re), de verschillende namen zijn regionaal) is een begroeide buitendijkse landaanwas die bij een gemiddeld hoogwater niet meer onderloopt. De plantengemeenschap die op een kwelder kan ontstaan is Puccinellion maritimae (zilte graslanden).

Alleen bij erg hoge waterstanden komt de kwelder blank te staan. De term wordt ook wel gebruikt voor een onbedijkte aangeslibde kleibank. Het grootste aaneengesloten brakwater-schorrengebied van Europa is het Verdronken Land van Saeftinghe, en is deels in Zeeuws-Vlaanderen en deels in Oost-Vlaanderen gelegen.

Bij het onderlopen van een slik tijdens vloed blijft er telkens wat nieuwe modder liggen wanneer het water wegloopt. Hierdoor ontstaat de kwelder, die langzaam maar zeker steeds droger wordt. De laagste delen van een kwelder worden gevormd door geulen, slenken, prielen en kreken. Een kwelderwal is een hoger gelegen deel van een kwelder, waar bij overstromingen vaak grover materiaal werd afgezet. Een voorbeeld hiervan zijn de kwelderwallen van de oude Middelzee in Friesland. De kwelderwallen zijn te herkennen doordat hierop de dorpen ontstonden. Bijvoorbeeld de gordel van de dorpen Hijum, Hallum, Marrum, Ferwerd, Blija en Holwerd. Kwelderwallen worden verder gekenmerkt door akkerbouw omdat de grond lichter (zandiger) is dan de overige kweldergronden.

Bron: Kwelder. (2021, februari 12). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 20:55, februari 12, 2021 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Kwelder&oldid=58298269.

Een scleriet is een harde chitineplaat omgeven door naden of zachte huid op de buitenkant van een geleedpotige. Het is een verhard deel van het geleedpotige exoskelet.

Bron: Scleriet. (2022, december 31). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:06, december 25, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Scleriet&oldid=63563625.

Het scutellum of schildje is een onderdeel van het borststuk van een insect. Het scutellum is gelegen aan de bovenzijde van het borststuk, achter het scutum. De anale plaat van de rups wordt het anale scutellum genoemd.

Bron: Scutellum. (2021, augustus 17). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:01, december 20, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Scutellum&oldid=59734253.

Sedentair gedrag bij een vlinder is een vorm van rustgedrag waarbij de vlinder langere tijd stilzit, meestal om energie te sparen of zich thermisch te reguleren. In tegenstelling tot mensen betekent “sedentair” bij vlinders niet ongezond stilzitten, maar een functioneel onderdeel van hun levenscyclus en overleving.

Seksuele dimorfie of geslachtsdimorfie is het verschil in uiterlijk tussen mannetjes en vrouwtjes bij dezelfde diersoort. Het betreft hier niet de geslachtsorganen zelf, maar andere morfologische verschillen in lichaamsvorm, lichaamsgrootte of lichaamskleur. Dimorfie kan ook optreden bij planten, zoals bij sommige varens.

Bron: Seksuele dimorfie. (2024, januari 19). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 13:19, mei 4, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Seksuele_dimorfie&oldid=66869345.

Tussenschot

Een seta of borstel (Latijn: saeta, borstel, meervoud setae) is een in de biologie algemeen gebruikte, beschrijvende term voor stijve, maar toch buigzame, haarvormige structuren bij micro-organismen, planten en dieren.

Bron: Seta. (2023, februari 2). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 10:23, juli 10, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Seta&oldid=63763956.

Skelethyfen zijn dikwandige, niet of slechts licht vertakte en nauwelijks gesepteerde hyfen, die vaak erg lang zijn. De hyfen sterven meestal heel vroeg af en zijn dan plasmavrij en buisvormig hol. Deze hyfen geven hardheid en stevigheid aan het vruchtlichaam. Vruchtlichamen met skelethyfen zijn min of meer kurkachtig of houtachtig.

Schimmeldraad. (2023, oktober 18). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:30, november 14, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Schimmeldraad&oldid=66162744.

Een spermatofoor is het zaadpakketje van een mannelijk dier dat wordt afgedragen aan het vrouwelijk dier om bevruchting mogelijk te maken. Het kan gaan om uiteenlopende diersoorten, van gewervelde dieren als salamanders tot ongewervelde dieren als spinnen.

Bron: Spermatofoor. (2018, december 10). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 17:39, januari 14, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Spermatofoor&oldid=52770831.

De sporee is de massa van sporen die door een slijmzwam of paddenstoel wordt geproduceerd en vrijkomt uit het vruchtlichaam. Deze sporen vormen vaak een poederige laag of afdruk op het substraat en hebben een kenmerkende kleur die belangrijk is voor determinatie. Bij slijmzwammen, zoals Fuligo septica (heksenboter), kan de sporee een opvallend donkerbruine tot zwarte kleur aannemen.

Een sporenafdruk (ook wel sporenprint genoemd) is een afdruk van de sporen die een paddenstoel loslaat. Het is een methode die vaak wordt gebruikt om paddenstoelen te determineren, omdat de kleur van de sporenprint kenmerkend is voor de soort.

Om een sporenprint te maken, leg je de hoed van een rijpe paddenstoel met de onderkant (de poriën of lamellen) naar beneden op een vel papier, glas of folie. Na enkele uren tot een dag laten de sporen los en vormen ze een zichtbare afdruk op het oppervlak. Die afdruk laat zien hoe de sporen zijn gerangschikt en welke kleur ze hebben — bijvoorbeeld wit, bruin, roze of zwart.

Springstaarten zijn piepkleine zespotige diertjes die wijdverspreid voorkomen in vochtige omgevingen. Hoewel ze qua uiterlijk op insecten lijken, worden ze beschouwd als een aparte klasse binnen de zespotigen. Ze danken hun naam aan een speciaal orgaan onder hun achterlijf, de 'springvork', waarmee ze zich bij gevaar razendsnel kunnen voortbewegen door te springen.

Een standvlinder in een bepaald gebied is een vlinder die in dat gebied gedurende minimaal tien jaar een populatie heeft (gehad). Naast standvlinders kunnen in het gebied ook trekvlinders worden gezien, die zich niet of niet blijvend kunnen vestigen in dat gebied, en adventieven die niet op eigen kracht in het gebied zijn gekomen.

Voorbeelden van veelgeziene standvlinders in Nederland en België zijn dagpauwoog, klein koolwitje, citroenvlinder en oranjetipje. In hetzelfde gebied zijn de atalanta en distelvlinder vaak geziene trekvlinders.

Bron: Standvlinder. (2022, april 14). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 10:59, juli 15, 2022 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Standvlinder&oldid=61687599.

Een sterigma (meervoud: sterigmen of sterigmata) is een verlenging van het basidie (basidium) en bestaat uit een draadvormig deel uitlopend in een dunner deel waar de basidiospore aan vastzit. Het sterigma wordt op het zich ontwikkelend basidie gevormd. Het basidie vormt tijdens de meiose vier kernen, die zich naar de top van het basidie verplaatsen. Ten slotte komt in elke spore, die zich aan de top van het sterigma vormen, één kern.

Bron: Sterigma. (2022, december 11). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 14:02, november 21, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Sterigma&oldid=63429493.

Een sterniet is een van de twee bedekkende chitineplaten op een segment van het achterlichaam van een insect, en wel die aan de buikzijde. De corresponderende rugplaat heet tergiet.

Bron: Sterniet. (2023, juli 16). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 15:00, november 15, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Sterniet&oldid=64712820.

Een stigma of spiraculum is een ademopening van insecten en bepaalde spinnen. Het zijn de verbindingen van het tracheeënstelsel met de buitenlucht die de uitwisseling van zuurstof mogelijk maken. De stigmata zijn vaak zeer klein en zijn vaak gepositioneerd op verborgen plaatsen, zoals onder de vleugelrand.

Bron: Stigma (geleedpotigen). (2024, april 17). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 08:33, mei 20, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Stigma_(geleedpotigen)&oldid=67389865.

Stridulatie is het produceren van geluid door bepaalde lichaamsdelen langs elkaar te strijken. In de praktijk slaat het voornamelijk op insecten die geluiden produceren om het andere geslacht te lokken.

Bron: Stridulatie. (2023, september 8). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 18:00, augustus 8, 2024 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Stridulatie&oldid=65755786.

Een hyfenlaag tussen het hymenium en de trama bij Agaicales of tussen het hymenium en het receptaculum bij Ascmyucetes.

Successie is een ecologisch proces waarbij een merkbare verandering in de soortensamenstelling binnen een habitat plaatsvindt. Deze verandering vindt plaats binnen een bepaalde tijdspanne waarna een stabiele levensgemeenschap gevormd wordt. Levensgemeenschappen volgen elkaar dan in een bepaalde volgorde op. Als er wordt uitgegaan van een kaal gebied, zonder planten, begint de successie met een aantal pioniersoorten, waarna, naarmate de successie vordert, het systeem complexer wordt.

Bron: Successie (ecologie). (2023, februari 6). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 16:55, juni 29, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Successie_(ecologie)&oldid=63785012.

Het woord synantropisch komt uit de ecologie en beschrijft soorten die nauw samenleven met mensen of voorkeur hebben voor menselijke leefomgevingen. Denk aan dieren of planten die je vaak ziet in steden, dorpen, tuinen of op boerderijen.

Positie in de paring, waarin het mannetje met zijn achterlijfsaanhangselen is verbonden met halsschild of achterhoofd van het vrouwtje, maar het vrouwtje (nog)niet met haar achterlijf is verbonden met het mannetje.

Bron: https://www.vlinderstichting.nl/libellen/alles-over-libellen/verklarende-woordenlijst/

De tarsus van een insect is een structuur aan het uiteinde van de poot, waarmee het dier contact met de onderlaag houdt. De overeenkomstige structuur bij andere geleedpotigen wordt eveneens tarsus genoemd.

De tarsus bestaat meestal uit een tot vijf kleine geledingen met aan het uiteinde een dubbele haak. Verschillende insecten hebben gespecialiseerde structuren als kleverige borsteltjes of zuignapjes waarmee ze zich ook op gladde oppervlakken nog kunnen vasthouden.

Voor de determinatie zijn aantal en vorm van de tarsusleden, alsmede de vorm van de haak en andere structuren aan het uiteinde van de tarsus, vaak belangrijke kenmerken bij het identificeren van soorten.

Bron: Tarsus (insect). (2021, juli 13). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 12:42, augustus 20, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Tarsus_(insect)&oldid=59495781.

De tarsus van een insect is een structuur aan het uiteinde van de poot, waarmee het dier contact met de onderlaag houdt. De overeenkomstige structuur bij andere geleedpotigen wordt eveneens tarsus genoemd.

De tarsus bestaat meestal uit een tot vijf kleine geledingen met aan het uiteinde een dubbele haak. Verschillende insecten hebben gespecialiseerde structuren als kleverige borsteltjes of zuignapjes waarmee ze zich ook op gladde oppervlakken nog kunnen vasthouden.

Tarsus (insect). (2021, juli 13). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:23, januari 5, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Tarsus_(insect)&oldid=59495781.

Teleomorf is de geslachtelijke fase van een schimmel, die bij Ascomyceten voorkomt. Anamorf is de ongeslachtelijke fase van de schimmel. Bij een aantal soorten is het teleomorfe stadium niet meer aanwezig of nog niet vastgesteld.

Bron: Teleomorf. (2014, januari 13). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 11:27, november 14, 2023 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Teleomorf&oldid=40122399.