Roodgerande houtzwam

Beschrijving van de roodgerande houtzwam

Verspreiding

De roodgerande houtzwam komt wijdverspreid voor in het holarctisch gebied. Deze schimmel komt voor in Noord-Amerika (van Alaska tot Mexico), Europa, Noord-Afrika (Marokko) en Azië (Turkije, Pakistan, India, Nepal, Filipijnen, de Kaukasus, China, Japan en op het schiereiland Kamtsjatka).

Europa

In Europa komt de schimmel veel voor, van het Middellandse Zeegebied tot aan de Noordkaap. In het oosten strekt het gebied zich uit tot aan de Oeral.

Nederland

Hoewel de soort zich vooral thuis lijkt te voelen op de hogere zandgronden, komt hij ook veelvuldig voor in het Limburgse heuvelland en de duinen. Mogelijk speelt de aanwezigheid van veel groot dood hout hierbij een grotere rol dan de bodemsoort zelf. Een eeuw geleden was deze soort in Nederland nog een absolute zeldzaamheid, maar recentelijk heeft hij zich opmerkelijk goed weten te verspreiden en is hij tegenwoordig een algemeen voorkomende verschijning.

Habitat

De roodgerande houtzwam leeft saprotroof op dode stammen en stronken van zowel naald- als loofbomen, waarbij hij bruinrot veroorzaakt. Daarnaast kan deze soort zich ook als necrotrofe parasiet gedragen. Slechts een klein deel van de waarnemingen (7,5%) betrof levende bomen. In andere landen staat deze zwam vooral bekend als een naaldhoutsoort en is hij zelfs een belangrijke afbreker van hout in naaldbossen.

Opvallend is dat in Nederland bijna twee derde van de vondsten op loofbomen is gedaan, waaronder soorten als berk, beuk, spar, den, (vogel)kers, els, lariks, populier, douglasspar, eik en haagbeuk.

Beschrijving

Hoed

De hoed is console- of hoefvormig, hard en taai en tot ruim 5 tot 30 cm breed, 5 tot 10 cm hoog en 3 tot 15 cm dik. Het oppervlak is min of meer glad, eerst oranjegeel met een witte rand, later donkerrood tot bruin en dan vaak met een oranje rand.

Poriën en buisjes

De onderzijde is crème tot okergeel met 3 tot 4 kleine ronde poriën per vierkante millimeter. Op de onderkant zitten vaak geelachtige guttatiedruppels.

Sporen

De sporen zijn ellipsvormig, lichtgeel en glad. Ze worden in grote aantallen geproduceerd en vormen een witgekleurde sporenafdruk.

Weetjes over de roodgerande houtzwam

• Jonge exemplaren hebben een helderrode rand, maar naarmate ze ouder worden, verandert de kleur naar grijsbruin tot zwart.
• De zwam kan geelachtige druppels afscheiden, die guttatiedruppels worden genoemd. Dit zijn afvalstoffen van de schimmel.
• Het is een necrotrofe parasiet, wat betekent dat hij levende bomen aanvalt en na hun afsterven verder leeft als saprofyt

Bronnen

• Roodgerande houtzwam. (2024, 4 april). Wikipedia, de vrije encyclopedie. Opgehaald 14:04, mei 10, 2025 van https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Roodgerande_houtzwam&oldid=67322901.
• Seite „Rotrandiger Baumschwamm“. In: Wikipedia – Die freie Enzyklopädie. Bearbeitungsstand: 21. März 2025, 15:43 UTC. URL: https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=Rotrandiger_Baumschwamm&oldid=254404467 (Abgerufen: 10. Mai 2025, 14:04 UTC)
• Wikipedia-contributors. (2024, 4 april). Fomitopsis pinicola. In Wikipedia, The Free Encyclopedia. Retrieved 14:05, May 10, 2025, from https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Fomitopsis_pinicola&oldid=1217218261
• NDFF Verspreidingsatlas | Fomitopsis pinicola – Roodgerande houtzwam, geraadpleegd 10 mei 2025